Home / Dịch Lý / Bài 15: Phép Nói Dịch Co Giãn Nặng Nhẹ

Bài 15: Phép Nói Dịch Co Giãn Nặng Nhẹ

PHÉP NÓI DỊCH
CO GIÃN NẶNG NHẸ

Học Dịch tức là học về Âm Dương, mà Âm Dương tức như là Động Tĩnh. Khi luận một việc hay muốn hiểu biết một quẻ phải suy phần Động luận phần Tĩnh, suy phần Tĩnh, luận phần Động cũng như một sự vật thì phải có cái vỏ và cái ruột.

Thường khi người học chỉ thấy phần vỏ mà không thấy phần ruột, cũng như thấy sự Động mà không thấy được sự Tĩnh vì sự Động mới làm cho ta chú ý mà có thể thấy hoặc thâu thập hay lĩnh hội được.

Còn sự Tĩnh thì ta không thấy, vì lẽ không Động. Nhưng mà nhất nhất mỗi sự vật đều có phần Tĩnh và phần

Động vì trong Âm có Dương, trong Dương có Âm. Trong ý nghĩa của mỗi một quẻ, ta cũng nên suy đến lẽ Động Tĩnh thì mới hiểu được Lý của Dịch.

Ví dụ: vào một giờ nào đó có tên là Thiên Sơn Độn mà Độn có nghĩa là thoái (lui trốn) mà giờ đó chẳng phải ai cũng đều thoái bởi vì có kẻ ngồi nhà, người đi, thì người đi gọi là thoái, là lui mà người ngồi ta gọi là ẩn, là trốn.

Muốn khỏi thắc mắc tại sao nói là thoái (Độn) mà người ấy ngồi đó (chưa Độn), ta phải học cho thấu triệt cái tính cách quan trọng của 6 hào và gắn luôn chữ Độn theo thứ bậc của 6 hào:
Lục Độn
Ngũ Độn
Tứ Độn
Tam Độn
Nhị Độn
Sơ Độn

Ví dụ: thêm cái ví dụ nữa cho dễ hiểu, ta cho Độn ở hào sơ. Ta thấy rõ “Độn sơ” nghĩa là Độn còn nhỏ lắm, ít lắm, khó thấy được, nghĩa là cái Độn mới nảy ra trong lòng hay đương Độn trong lòng. 

Nếu Độn nhị thì ông ấy đã tuyên bố cho mọi người biết ý định Thoái (Độn) của ông.

Nếu Độn tam nghĩa là ông ấy đã xách va ly đứng dậy đi.
Mà nếu Độn tứ là ra khỏi cửa, Độn ngũ ở ngoài đường.
Lục Độn thì ông ta đã đi mất rồi.
Đó là lấy Lý mà nói chớ không phải nhất định như vậy.

Tất cả các Quái Nghĩa đều phỏng theo như vậy, Bốc Phệ đã phỏng theo các ý thức vừa qua rồi đem vào tình người trong xã hội gia đình mà đặt ra là Phụ, Huynh, Tử, Tài, Quan, là hạn hẹp lại để nói Lý cho dễ hiểu.

Lại cũng nên biết thêm cái luật định Âm Dương của 6 hào là:
– Âm lục
– Dương tam
– Dương ngũ
– Âm nhị
– Âm tứ
– Dương sơ
Cho nên khi ta gặp một Quái mà 6 hào không theo thứ tự Âm Dương, ta phải biết chế hóa nghĩa là Dương cư Âm mà Âm cư Dương động dụng thì dĩ nhiên hoặc là vô cửu, hữu hối,
vô hối…

Tác Giả Tâm Thanh Dịch Học Sĩ

Cùng Chuyên Mục

Thông Báo Khai Giảng Lớp Dịch Lý Báo Tin (Dịch Lý Việt Nam)

Khai giảng lớp Dịch Báo Tin trình độ cơ bản vào lúc 18:00 ngày thứ …